Chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng đang phát huy hiệu quả tại Mường Nhé, huy động cộng đồng tham gia bảo vệ rừng và giữ vững hệ sinh thái vùng biên.

Nằm ở cực Tây của Tổ quốc, Khu dự trữ thiên nhiên Mường Nhé được đánh giá là một trong những khu rừng đặc dụng có giá trị đặc biệt quan trọng về đa dạng sinh học, phòng hộ môi trường và an ninh sinh thái vùng biên giới. Trong bối cảnh áp lực lên tài nguyên rừng ngày càng gia tăng, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng (DVMTR) do Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh Điện Biên triển khai đã và đang trở thành nguồn lực quan trọng giúp gắn lợi ích của người dân với công tác bảo vệ rừng.

Tại xã Mường Nhé, Ban Quản lý Khu dự trữ thiên nhiên đang thực hiện giao khoán bảo vệ 19.589,41 ha rừng cho 28 cộng đồng dân cư, 01 nhóm hộ và 07 đơn vị lực lượng vũ trang trên địa bàn các xã. Đây không chỉ là nguồn hỗ trợ tài chính từ dịch vụ môi trường rừng mà còn là “đòn bẩy” để hình thành mạng lưới bảo vệ rừng ngay từ cơ sở, nơi người dân trực tiếp tham gia quản lý tài nguyên rừng.

Một góc rừng Khu dự trữ thiên nhiên Mường Nhé phát triển xanh tốt. Ảnh: Hoàng Châu.

Từ khi thực hiện chính sách DVMTR, vai trò của cộng đồng vùng đệm ngày càng được khẳng định rõ nét. Nếu như trước đây việc bảo vệ rừng chủ yếu dựa vào lực lượng chuyên trách, thì nay người dân đã trở thành chủ thể đồng hành cùng lực lượng kiểm lâm, công an xã và bộ đội biên phòng trong tuần tra, kiểm soát rừng. Nhiều tổ, nhóm nhận khoán thường xuyên phối hợp phát hiện sớm và ngăn chặn các hành vi xâm hại rừng, góp phần giữ ổn định diện tích rừng hiện có.

Ông Mùa A Chừ, thành viên cộng đồng nhận khoán bảo vệ rừng, chia sẻ: “Từ khi tham gia nhận khoán bảo vệ rừng, bà con trong bản có thêm nguồn thu từ dịch vụ môi trường rừng nên cuộc sống cũng dần ổn định hơn. Điều quan trọng là ý thức của người dân đã thay đổi rõ rệt, mọi người thường xuyên nhắc nhau không chặt phá rừng, không săn bắt động vật hoang dã. Khi rừng được giữ tốt thì nguồn nước, đất sản xuất và môi trường sinh thái cũng được bảo vệ”.

Lực lượng chức năng phối hợp với cộng đồng nhận khoán tuần tra, kiểm tra rừng. Ảnh: Hoàng Châu.

Cùng với giao khoán bảo vệ rừng, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về lâm nghiệp tiếp tục được đẩy mạnh tại các xã vùng đệm. Trong thời gian qua, Ban Quản lý Khu dự trữ thiên nhiên Mường Nhé đã tổ chức 27 lượt tuyên truyền với 1.568 lượt người tham gia. Nội dung tập trung vào Luật Lâm nghiệp, phòng cháy chữa cháy rừng, bảo vệ động vật hoang dã và các quy định trong quản lý rừng đặc dụng.

Nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa cộng đồng nhận khoán, lực lượng kiểm lâm và các lực lượng chức năng, công tác quản lý, bảo vệ rừng tại Mường Nhé tiếp tục duy trì ổn định. Các hành vi vi phạm được phát hiện và xử lý kịp thời; trên địa bàn không phát sinh điểm nóng về phá rừng, khai thác lâm sản trái pháp luật. Công tác phòng cháy, chữa cháy rừng được triển khai hiệu quả, không để xảy ra cháy rừng gây thiệt hại tài nguyên.

Thông qua các hoạt động tuyên truyền kết hợp tuần tra thực địa, nhận thức của người dân về rừng ngày càng được nâng lên. Người dân không chỉ hiểu rõ hơn vai trò của rừng đối với môi trường sinh thái mà còn nhận thức sâu sắc hơn về trách nhiệm trong việc bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, qua đó góp phần giảm áp lực khai thác trái phép và hạn chế các hành vi xâm hại hệ sinh thái rừng.

Ban Quản lý Khu dự trữ thiên nhiên Mường Nhé tổ chức lớp tập huấn, phổ biến pháp luật về lâm nghiệp cho người dân vùng đệm. Ảnh: Hoàng Châu.

Việc triển khai chính sách DVMTR tại Mường Nhé đã góp phần quan trọng trong việc củng cố “lá phổi xanh” nơi biên giới, đồng thời tạo nền tảng để phát triển sinh kế cho người dân. Đây cũng là minh chứng rõ nét cho vai trò điều tiết, kết nối nguồn lực của Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh Điện Biên trong việc đưa chính sách vào cuộc sống, hướng tới mục tiêu bảo vệ và phát triển rừng bền vững.

Thực tế tại Mường Nhé cho thấy, khi người dân được hưởng lợi từ rừng, họ cũng trở thành những “người gác rừng” tích cực. Nguồn thu từ dịch vụ môi trường rừng không chỉ góp phần nâng cao trách nhiệm của cộng đồng đối với tài nguyên rừng mà còn chung tay bảo vệ hệ sinh thái, đa dạng sinh học và giữ gìn màu xanh nơi biên cương của Tổ quốc.