Nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý, sử dụng tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng (DVMTR), từ ngày 14/4 đến ngày 25/4/2025, Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng đã tổ chức 06 lớp tập huấn cho các chủ rừng là cộng đồng thôn, bản trên địa bàn huyện Nậm Pồ.

06 lớp tập huấn diễn ra với sự tham gia của 147 học viên là thành viên Ban quản lý rừng cộng đồng thôn, bản trên địa bàn huyện Nậm Pồ. Đây là những lực lượng nòng cốt trong công tác bảo vệ và phát triển rừng gắn với hoạt động chi trả DVMTR tại địa phương.

Báo cáo viên Quỹ hướng dẫn chủ rừng ghi chép sổ tay chi trả DVMTR.

Trong 2 ngày của mỗi lớp tập huấn, học viên được trang bị hệ thống kiến thức về khung pháp lý liên quan đến chi trả DVMTR, bao gồm Luật Lâm nghiệp, Nghị định 156/2018/NĐ-CP và Nghị định 91/2024/NĐ-CP và các văn bản có liên quan. Đồng thời, nâng cao kiến thức, kỹ năng quản lý và sử dụng nguồn tiền DVMTR một cách hiệu quả, công khai, minh bạch. Học viên được hướng dẫn cụ thể về các quy định pháp luật liên quan đến chi trả DVMTR, cách xây dựng kế hoạch quản lý, phân bổ và giám sát nguồn tiền DVMTR, thực hành ghi chép sổ tay chi trả và sổ tay tuần tra bảo vệ rừng, cũng như cách tính hệ số K - yếu tố quan trọng trong việc xác định chính xác số tiền chi trả DVMTR cho từng cộng đồng.

Các học viên lớp tập huấn tham gia thảo luận nhóm sôi nổi, cởi mở.

Với cách tiếp cận lấy học viên làm trung tâm, báo cáo viên Quỹ xây dựng phương pháp học tập chủ động thông qua thảo luận nhóm, trình bày kết quả và chia sẻ thực tiễn quản lý tại cơ sở. Hoạt động nhóm đã tạo không gian cởi mở để đại diện các cộng đồng cùng trao đổi kinh nghiệm, học hỏi lẫn nhau. Nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo trong quản lý, sử dụng tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng đã được các học viên chia sẻ như: Tổ chức họp dân để cùng quyết định phương án phân bổ nguồn tiền DVMTR; phân bổ tiền DVMTR gắn với hoạt động bảo vệ rừng thực tế, như hỗ trợ công cụ tuần tra, động viên lực lượng tham gia chữa cháy rừng…

Bên cạnh đó, các học viên cũng thẳng thắn nêu ra những khó khăn còn tồn tại như: Việc ghi chép sổ sách còn thiếu chặt chẽ, công tác giám sát nội bộ chưa được duy trì thường xuyên, trong cộng đồng vẫn còn nhiều vấn đề về việc phân bổ tiền DVMTR giữa việc quản lý, bảo vệ rừng với các hoạt động chung của bản và chi tiền cho các hộ dân trong bản… Từ những vấn đề thực tiễn đó, các nhóm đã chủ động đề xuất nhiều giải pháp thiết thực đề nghị Quỹ tổ chức tập huấn riêng tại cộng đồng, hướng dẫn cộng đồng hoàn thiện xây dựng quy chế quản lý và sử dụng tiền DVMTR tại thôn, bản để nhận được sự đồng thuận cao của người dân.

Ông Vàng A Dùng - Báo cáo viên Quỹ chia sẻ: “Lớp tập huấn không chỉ dừng lại ở việc nâng cao năng lực, mà còn là một diễn đàn dân chủ, nơi tiếng nói của cộng đồng được lắng nghe và xây dựng một cách tích cực. Đây là cơ hội để Ban quản lý rừng thể hiện vai trò không chỉ là những người “thực hiện”, mà còn là những người “định hướng” và “kiến tạo” các giải pháp phù hợp với đặc thù của từng thôn, bản. Khi người dân hiểu rõ quyền lợi và trách nhiệm, họ sẽ chủ động hơn trong công tác bảo vệ rừng, góp phần ổn định sinh kế và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.”

Kết thúc mỗi lớp tập huấn, học viên tham gia làm bài kiểm tra đánh giá năng lực nhằm đo lường mức độ tiếp thu kiến thức và kỹ năng trong suốt quá trình học.

Ông Lò Văn Sáng, Trưởng bản Nà Hỳ 2, xã Nà Hỳ - đại diện học viên lớp tập huấn cho biết: "Qua lớp tập huấn, tôi đã học được rất nhiều kiến thức bổ ích về việc quản lý và sử dụng tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng. Cách tính hệ số K, xây dựng kế hoạch quản lý, phân bổ và giám sát nguồn tiền DVMTR một cách hiệu quả theo quy định, ghi chép các khoản thu, chi và báo cáo trong việc quản lý, sử dụng tiền DVMTR tại cộng đồng bản, tránh thất thoát và nâng cao tính công khai”.

Ông Lò Văn Sáng cũng chia sẻ thêm mong muốn: "Tôi hy vọng trong thời gian tới sẽ có thêm nhiều lớp tập huấn như thế này để cộng đồng chúng tôi có thể tiếp tục học hỏi, cập nhật thêm nhiều kiến thức và kỹ năng mới trong công tác bảo vệ rừng."

Chương trình tập huấn nâng cao năng lực cho cộng đồng thôn, bản trong thực hiện chi trả dịch vụ môi trường rừng là một trong những hoạt động trọng tâm trong kế hoạch năm 2025 của Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng, nhằm thúc đẩy thực hiện tốt công tác chi trả DVMTR, bảo vệ diện tích rừng hiện có và nâng cao thu nhập cho người dân vùng cao.